Sağlık Haberleri

Aşının Yararları nelerdir?

Bağışıklama İle Elde Edilen Başarılar

Bağışıklama hizmetlerinde temel amaç; toplumda, özellikle bebek
ve çocuklarda aşı ile önlenebilir hastalıkların ortaya çıkışını
engellemek, dolayısıyla bu hastalıklardan kaynaklanan ölümlerin
ve sakatlıkların önüne geçmektir. Sağlıkla ilgili
kazanımlarının yanı sıra; ekonomik ve sosyal kazanımlar da
aşılama programlarının başarısı olarak değerlendirilmelidir.

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından bağışıklama hizmetleri,
aşıyla önlenebilir hastalıkların ve buna bağlı ölümlerin
önlenmesi açısından en önemli ve en maliyet etkili toplum
sağlığı müdahaleleri arasında kabul edilmektedir.

Yapılan aşılama çalışmaları sonucunda aşı ile önlenebilir
hastalık hızlarında ciddi düşüşler yaşanmıştır. Özellikle 1924
-1944 yılları arasında büyük salgınlar ve ölümlere yol açmış
olan çiçek hastalığı aşılama çalışmalarıyla 1977 yılından
itibaren tamamen yok edilmiştir. Hastalık etkeni yok
edildiğinden çiçek aşısı uygulamalarına da ihtiyaç kalmamış ve
1980 yılında ülkemizde ve tüm dünyada aşılama durdurulmuştur.

Yine çok önemli bir çocukluk çağı bulaşıcı hastalığı olan çocuk
felci (poliomiyelit) hastalığına karşı dünya genelinde yaygın
aşılama çalışmaları yapılmış ve hastalık yok edilme aşamasına
getirilmiştir. 1988 yılında dünya genelinde 350.000 olan vaka
sayısı 2017 yılında 22 vakaya kadar azaltılmıştır. Ülkemizde
son çocuk felci vakası Kasım 1998 yılında görülmüş ve 19 yıldır
çocuk felci vakamız bulunmamaktadır. DSÖ tarafından Avrupa
Bölgesi Poliodan Arındırılmış Bölge Sertifikası ile
belgelendirilmiştir.

Ülkemizde kızamık vaka sayıları 2001 yılında 30.509 iken,
etkili kızamık aşılaması sonrası 2017 yılında vaka sayımız 84
ile sınırlı kalmıştır. 2010 yılından itibaren SSPE vakalarında
belirgin bir azalma görülmektedir. Bu da 2005 yılından itibaren
kızamık aşılama oranlarının artması ve bunun sonucunda kızamık
vakalarının azalması ile uyumludur.

Türkiye’de maternal ve neonatal tetanozun elimine edildiği 24
Nisan 2009 tarihinde DSÖ tarafından duyurulmuştur.

2004 yılından bu yana sadece 2011 yılında tek difteri ve ölüm
vakamız olup, bu vaka dışında vaka görülmemiştir.

2017 yılında 2’si ölümle sonuçlanan toplam 25 tetanoz vakası
görülmüş olup, vakaların tamamı aşısızdır.

Etkin ve kapsayıcılığı yüksek aşılama çalışmalarımız sayesinde
aşı ile önlenebilir hastalıklardan hepatit A-B, boğmaca,
invaziv bakteriyel hastalıklardan pnömokok ve Hib’e bağlı
gelişen menenjit, sepsis ve bakteriyemi, suçiçeği, kabakulak ve
kızamıkçık vaka görülme sıklıkları oldukça azalmıştır.

1980-1984 ve 2010-2014 Hastalık Vaka Sayılarının
Karşılaştırılması

Hastalık Aşılama Öncesi

Vaka Sayısı*

1980-1984

Vaka Sayısı*

2010-2014

Vaka Sayısı*

Azalma Yüzdesi
Difteri 1236

(1932-1936)

173 0,2 100
Boğmaca 10761

(1963-1967)

3619 49 99,5
Tetanoz Bildirimi yapılmamıştır.

(1963-1967)

110 11 90
Çocuk Felci 501

(1958-1962)

159 0 100
Kızamık 50144

(1965-1969)

21224 1689 96,6

*5 yıllık ortalama alınmıştır.

Aşağıda yer alan tabloda uygulanması önerilen aşıların
koruyuculukları özetlenmiştir.

Aşıların Koruyuculukları 

Aşı adı Bireysel koruyuculuğu Toplumsal koruyuculuğu
Hepatit B Akut ve kronik hepatit, öldürücü karaciğer yetmezliği,
siroz ve karaciğer kanserinden %100 koruyucudur.
Toplu yaşam alanlarında (kreş, bakımevi vb) hastalık
yayılmasını azaltır.
BCG Tüberküloz menenjit ve yaygın tüberkülozdan ölümü
önler.
Bağışıklığı güçlendirerek, <5 yaş ölümlerde azalma
sağlar.
Difteri Öldürücü difteri hastalığını önler. Difterinin bulaşıcılığı yüksektir. Tek bir vaka ile
salgınlara neden olan difteriden korur.
Boğmaca Bebeklerde öldürücü olan, büyük çocuklarda ve
yetişkinlerde uzun süreli öksürüğe neden olan boğmaca
hastalığından korur.
Boğmacanın bulaşıcılığı yüksektir. Tek bir vaka ile
salgınlara neden olan boğmacadan korur.
Tetanoz Öldürücü olan tetanoz hastalığından korur.

Gebelere uygulanmasıyla doğumdan sonra yenidoğan
bebeğin tetanozunu önler.

Çocuk felci Sakatlık ve ölüme neden olan çocuk felci hastalığından
korur.
Tek bir çocuk felci vakası bile salgınlara neden
olabilir. Su ve besin kaynaklı salgınları önler.
Hib Menenjit ve menenjite bağlı sakatlık ve ölümden korur.
Orta kulak iltihabı sayısını azaltarak işitme kaybını
önler.
Hib hastalığı, kapalı toplumlarda salgına neden olarak
ölümlere neden olabilir. Toplumda salgınları önler.
Pnömokok Pnömoni, sepsis, menenjitten ve bunlara bağlı sakatlık
ve ölümden korur. Orta kulak iltihabı sayısını
azaltarak işitme kaybını önler.
Pnömokok hastalığı, kapalı toplumlarda salgına neden
olarak ölümlere neden olabilir.

Toplumda salgınları önler.

Kızamık Kızamığa bağlı ishalden, zatürreden ölümleri önler.
Beyin iltihabı ve SSPE’den korur.
Kızamık, bulaşıcılığı çok yüksek enfeksiyonlardandır.
Toplumda salgınları önler.
Kızamıkçık Anne karnındaki bebeklerde sakatlığı önler. Toplumda salgınları önler.
Kabakulak Kabakulağın neden olduğu; beyin ve beyin zarı
iltihabını ve testis iltihabına bağlı kısırlığı önler.
Toplumda salgınları önler.
Hepatit A Akut hepatit ve öldürücü karaciğer yetmezliğinden
korur.
Su ve besin kaynaklı salgınları önler.
Suçiçeği Suçiçeği hastalığını önler. Ayrıca, anne karnındaki
bebeklerde sakatlığı, beyin ve beyin zarı iltihabını,
ileri yaşta gelişebilecek zona hastalığını önler.
Toplumda salgınları önler.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir